Jores Alfyorov

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Jores Alfyorov
rus. Алфёров Жорес Иванович
Zhores Alfyorov 2012.jpg
Doğum tarixi 15 mart 1930(1930-03-15)[1][2][3][…]
Doğum yeri
Vəfat tarixi 1 mart 2019(2019-03-01)[4][5][6] (88 yaşında)
Vəfat yeri
Vəfat səbəbi hipertensial böhran
Dəfn yeri
  • Cemetery in Komarovo[d]
Vətəndaşlığı
Elm sahəsi yarımkeçiricilər fizikası[d]
Elmi dərəcəsi fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, texnika elmləri namizədi[d]
Elmi adı professor[d]
İş yeri
Təhsili
  • Sankt-Peterburq Universitetinin Fizika və Riyaziyyat fakültəsi[d]
Üzvlüyü
Mükafatları I dərəcəli "Vətən qarşısında xidmətlərinə görə" ordeni "Aleksandr Nevski" ordeni "Lenin" ordeni "Oktyabr İnqilabı" ordeni "Qırmızı Əmək Bayrağı" ordeni "Şərəf nişanı" ordeni Jubilee Medal "300 Years of the Russian Navy" "Sankt-Peterburqun 300 illik xatirəsinə" medalı “Vladimir İliç Leninin anadan olmasının 100 illiyi ilə əlaqədar rəşadətli əməyə görə” medalı "Əmək veteranı" medalı "Leninqradın 250 illik xatirəsinə" medalı "Xalqların dostluğu" ordeni Order of Francisc Skorina "Fəxri Legion" ordeni zabiti
"Lenin" mükafatı SSRİ Dövlət mükafatı
Order of Prince Yaroslav the Wise, 5th class

Nobel Fizika Mükafatı (2000)

Rusiya Federasiyasının dövlət mükafatı Honorary citizen of Saint Petersburg

Azərbaycan Respublikasının Nizami Gəncəvi adına Qızıl medalı

Demidov Prize Rusiya Federasiyası Hökumətinin Fəxri fərmanı
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Jores İvanoviç Alfyorov (15 mart 1930[1][2][3][…], Vitebsk[1]1 mart 2019[4][5][6], Sankt-Peterburq) — Fizika üzrə Nobel mükafatı laureatı, Yarımkeçiricilər fizikası, yarımkeçiricilər və kvant elektronikası sahəsi üzrə mütəxəssis.

Həyatı[redaktə | mənbəni redaktə et]

15 mart 1930-cu ildə Vitebsk şəhərində anadan olmuşdur.

1952-ci ildə V.İ.Ulyanov (Lenin) adına Leninqrad Elektrotexnika İnstitutunu bitirmişdir. Əmək fəaliyyətinə 1953-cü ildə SSRİ EA A.F.İoffe adına Fiziki-texnika institutunda mühəndis kimi başlamışdır. 1953-cü ildən 1964-cü ilə kimi kiçik elmi işçi, 1964-1967-ci illərdə baş elmi işçi kimi çalışmışdır. 1967-1973-cü illər ərzində – sektor müdiri, 1973-1990-cı illər ərzində – laboratoriya müdiri, 1987-ci ildən həmin institutun direktoru olmuşdur. 1989-cu ildən 1991-ci ilədək SSRİ EA Leninqrad Elmi mərkəzinin RH-ın sədri, 1991-ci ildən indiyə qədər REA Sankt-Peterburq Elmi mərkəzinin RH-ın sədri, 25 aprel 1990-cı ildən isə REA-nın vitse-prezidentidir. 28 noyabr 1972-ci ildən ümumi fizika və astronomiya (fizika) Bölməsi üzrə müxbir üzv, 15 mart 1979-cu ildən ümumi fizika və astronomiya (fizika, astronomiya) Bölməsi üzrə akademik seçilmişdir. Yarımkeçiricilər, heterokeçid və onların əsasında cihazların yaradılması sahəsindəki əməyinə görə Lenin mükafatına (1972) və SSRİ Dövlət mükafatına (1984) layiq görülmüşdür. 2000-ci ildə o, yarımkeçiricilər fizikası, yarımkeçiricilər və kvant elektronikası sahəsindəki nailiyyətlərinə görə Fizika üzrə Nobel mükafatına layiq görülmüşdür.

Jores İvanoviç Alfyorov 2004-cü ildə AMEA-nın fəxri xarici üzvü seçilmişdir.[7]

Jores Alfyorov 1 mart 2019-cu ildə 88 yaşında vəfat edib.

Ədəbiyyat[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Əliquliyev R.M., Salmanova P.M. İnformasiya cəmiyyəti: maraqlı xronoloji faktlar. Bakı: “İnformasiya Texnologiyaları” nəşriyyatı, 2013, 169 səh.

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. 1 2 3 4 Алфёров Жорес Иванович // Большая советская энциклопедия (rus.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969.
  2. 1 2 Zhores Alferov // Encyclopædia Britannica (ing.)
  3. 1 2 Schores Iwanowitsch Alferow // Brockhauz Ensiklopediyası (alm.)
  4. 1 2 В больнице РАН назвали причину смерти Жореса Алферова
  5. 1 2 Bibliothèque nationale de France Jores Ivanovitch Alferov // BnF identifikatoru (fr.): açıq məlumat platforması — 2011.
  6. 1 2 Schores Alferow // Munzinger Personen (alm.)
  7. "Alfyorov Jores İvanoviç" (az.). science.gov.az. 2017. İstifadə tarixi: 2017-03-20.