Nəriman Nərimanov

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Nəriman Nərimanov
Nəriman Kərbəlayi Nəcəf oğlu Nərimanov
Nəriman Nərimanov
Bayraq
 SSRİ Mərkəzi İcraiyyə Komitəsinin ZSFSR-dən 1-ci Sədri
30 dekabr 1922 — 19 mart 1925
Sələfi: vəzifə təsis edilib
Xələfi: Qəzənfər Musabəyov
Bayraq
 Azərbaycan SSR Xalq Komissarları Sovetinin 1-ci Sədri
28 aprel 1920 — 1921
Sələfi: vəzifə təsis edilib
Xələfi: Qəzənfər Musabəyov
Azərbaycan SSR Müvəqqəti İnqilab Komitəsinin Sədri
 
Partiya: Azərbaycan Kommunist Partiysı
Təhsili: 1) Qori Müəllimlər Seminariyası
2) Novorossiysk Universiteti
İxtisası: Müəllim, həkim-terapevt
Təvəllüdü: 14 aprel 1870
Tiflis, Gürcüstan
Vəfatı: 19 mart 1925
Moskva, Rusiya
Atası: Kərbəlayi Nəcəf
Anası: Həlimə xanım
Həyat yoldaşı: Gülsüm xanım Əliyeva
Uşaqları: Nəcəf
 
İmzası: İmzası

Nərimanov Nəriman Kərbəlayi Nəcəf oğlu (14 aprel 1870, Tiflis, Gürcüstan – 19 mart, 1925, Moskva, Rusiya) — ictimai-siyasi xadim, yazıçı, publisist, Azərbaycan SSR-in ilk dövlət və hökumət başçısı, Sovet Sosialist Respublikaları İttifaqının ilk dövlət başçılarından biri, SSRİ MİK-in Sədri (1922-1925).

Mündəricat

[redaktə] Həyatı

Nəriman Nərimanov 1870-ci ildə Tiflis şəhərində anadan olmuşdur[1]. 1890-cı ildə Qori seminariyasını, 1908-ci ildə Novorossiysk (Odessa) Universitetinin tibb fakültəsini bitirmişdir.

1905-ci ildə Sosial-Demokrat "Hümmət" təşkilatınnın rəhbərliyinə daxil olmuş, Rusiya Sosial-Demokrat Fəhlə (bolşeviklər) Partiyasının (RSDF(b)P) məramnaməsini azərbaycan dilinə çevirmişdir. 1909-cü ildə həbs olunaraq Həştərxan şəhərinə sürgün edilmişdir.

1913-cü ildə Bakıya qayıdan Nərimanov fəhlələr arasında təbliğatla məşğul olmuşdur.

Artıq 1917-ci ildə N.Nərimanov "Hümmət" Təşkilatı Mərkəzi Komitəsinin sədri və RSDF(b)P Bakı Komitəsinin üzvü, "Hümmət" qəzetinin baş redaktoru idi.

1918-ci ilin martında Nərimanov Bakı Sovetində şəhər təsərrüfatı üzrə xalq komissarı təyin olunur. Həmin ilin iyun ayında ağır xəstəliklə əlaqədar olaraq Həştərxan şəhərinə müalicəyə göndərilir. Sağaldıqdan sonra həmin şəhərdə bir sıra partiya orqanlarında çalışır.

Poçt markası (1997)

N. Nərimanov 1919-cu ildə Moskvaya çağırılaraq RSFSR Xalq Xarici İşlər Komissarlığında (XİN) Şərq məsələləri üzrə Xalq komissarının müavini vəzifəsinə təyin edilir.

28 aprel 1920-ci ildə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti süqut etdikdən və Azərbaycan SSR elan edildikdən sonra N.Nərimanov Azərbaycan SSR Müvəqqəti İnqilabı Komitəsinin Sədri və Xalq Komissarları Sovetinin Sədri vəzifəsini tutur.

1922-ci ildə SSRİ yarandıqdan sonra SSRİ Mərkəzi İcrayyə Komitəsinin sədrlərindən biri seçilir.

N. Nərimanov 1925-ci ildə müəmmalı şəkildə ölmüş və Moskvada Kremlin divarları yaxınlığında dəfn edilmişdir.

[redaktə] Maraqlı faktlar

[redaktə] Doğum tarixinin təhrifi

Azərbaycan tarixçilərindən bəziləri sovet dövründə Nərimanovun doğum tarixini 1871-ci il yazırdılar. Uzun müddət də Nərimanovun anadan olduğu tarix 1871-ci il yazıldı. Sonradan yenə də Nərimanovun doğum tarixi 1870-ci il göstərildi[2].

[redaktə] Əsərləri

  • Nadir Şah
  • Bahadır və Oğlu
  • Qonaqlıq
  • Bahadır və Sona
  • Şahmandarbəy

[redaktə] Filmoqrafiya

  1. XI qırmızı ordu hissələrinin Bakıda paradı (II)(film, 1920)(qısametrajlı sənədli film)
  2. Bakıda şərq xalqlarının I qurultayı (film, 1920) (qısametrajlı sənədli film)
  3. Sovet Azərbaycanının I ildönümü (film, 1921) (qısametrajlı sənədli film)
  4. Nəriman Nərimanovun dəfni (film, 1925) (qısametrajlı sənədli film)

[redaktə] Xarici keçidlər

[redaktə] İstinadlar

  1. ↑ Musa Qasımlı, Cavid Hüseynov. Azərbaycanın baş nazirləri. Bakı: 2005.
  2. ↑ PROFESSOR ANAR İSGƏNDƏROV: "ƏN MÜASİR TARİXİN YAZILMASI İLƏ BAĞLI PROBLEMLƏR VAR"
VikiMənbədə Azərbaycanin xarici işlər nazirləri mövzusunda məlumatlar var.
g • m • r
Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycanın Xarici İşlər Nazirləri
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti
(1918-1920)		 Məmmədhəsən Hacınski (28.05.1918–06.10.1918)  • Əlimərdan bəy Topçubaşov (06.10.1918–07.12.1918)  •
Fətəli xan Xoyski (26.12.1918–14.03.1919)  • Məmməd Yusif Cəfərov (14.03.1919–22.12.1919)  • Fətəli xan Xoyski (24.12.1919–01.04.1920)		 Coat of arms of Azerbaijan.svg
Azərbaycan Sovet Sosialist Respublikası
(1920-1991)		 Nəriman Nərimanov (04.1920–05.1921)  • Mirzə Davud Hüseynov (05.1921–12.1921)  • Mahmud Əliyev (1944–1958)  •
Tahirə Tahirova (1959–1983)  • Elmira Qafarova (1983–1987)  • Hüseynağa Sadıqov (23.01.1988–18.10.1991)
Azərbaycan Respublikası
(1991-dən sonra)		 Hüseynağa Sadıqov (18.10.1991–29.05.1992)  • Tofiq Qasımov (04.07.1992–26.06.1993)  • Həsən Həsənov (02.09.1993–16.02.1998)  •
Tofiq Zülfüqarov (05.03.1998–26.10.1999)  • Vilayət Quliyev (26.10.1999–02.04.2004)  • Elmar Məmmədyarov (02.04.2004–indiyə kimi)
g • m • r
Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycanın baş nazirləri
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti
(1918-1920)		 Fətəli xan Xoyski (28 may, 1918 — 14 aprel, 1919)  • Nəsib bəy Yusifbəyli (28 may, 1919 — 30 mart, 1920)  • Məmmədhəsən Hacınski (icra edən) (30 mart, 1920 — 28 aprel, 1920)
Azərbaycan Sovet Sosialist
Respublikası
(1920-1991)
Azərbaycan SSR Xalq Komissarları Sovetinin Sədrləri (1920-1946)

Nəriman Nərimanov (28 aprel, 1920 — 6 may, 1922)  • Qəzənfər Musabəyov (6 may, 1922 — 14 mart, 1930)  • Dadaş Bünyadzadə (14 mart, 1930 — 23 oktyabr, 1932)  •
Mircəfər Bağırov (23 oktyabr, 1932 — 12 dekabr, 1933)  • Hüseyn Rəhmanov (12 dekabr, 1933 — 22 avqust, 1937)  • Teymur Quliyev (13 noyabr, 1937 — 28 mart, 1946)

Azərbaycan SSR Nazirlər Sovetinin Sədrləri (1946-1991)

Teymur Quliyev (28 mart, 1946 — 6 aprel, 1953)  • Mircəfər Bağırov (6 aprel, 1953 — 20 iyul, 1953)  • Teymur Quliyev (20 iyul, 1953 — 1 mart, 1954)  •
Sadıq Rəhimov (1 mart, 1954 — 8 iyul, 1958)  • Vəli Axundov (8 iyul, 1958 — 10 iyul, 1959)  • Məmməd İsgəndərov (10 iyul, 1959 — 29 dekabr, 1961)  •
Ənvər Əlixanov (29 dekabr, 1961 — 10 aprel, 1970)  • Əli İbrahimov (10 aprel, 1970 — 22 yanvar, 1981)  • Həsən Seyidov (22 yanvar, 1981 — 27 yanvar, 1989)  •
Ayaz Mütəllibov (27 yanvar, 1989 — 26 yanvar, 1990)  • Həsən Həsənov (26 yanvar, 1990 — 7 fevral, 1991)

Azərbaycan Respublikasının Baş Nazirləri (1991-ci ildən hal-hazıradək)
Azərbaycan Respublikası
(1991-dən sonra)		 Həsən Həsənov (7 fevral, 1991 — 4 aprel, 1992)  • ə.e. Firuz Mustafayev (4 aprel, 1992 — 14 may, 1992)  • Rəhim Hüseynov (14 may, 1992 — 30 yanvar, 1993)  •
Əli Məsimov (5 fevral, 1993 — 28 aprel, 1993)  • Pənah Hüseynov (28 aprel, 1993 — 30 iyun, 1993)  • Surət Hüseynov (30 iyun, 1993 — 7 oktyabr, 1994)  •
Fuad Quliyev (icra edən) (7 oktyabr, 1994 — 2 may, 1995)  • Fuad Quliyev (2 may, 1995 — 20 iyul, 1996)  • Artur Rasizadə (icra edən) (20 iyul, 1996 — 26 noyabr, 1996)  •
Artur Rasizadə (26 noyabr, 1996 — 4 avqust, 2003)  • İlham Əliyev (4 avqust, 2003 — 4 noyabr 2003)  • Artur Rasizadə (4 noyabr, 2003 — indiyə kimi)
Mənbə — "http://az.wikipedia.org/w/index.php?title=N%C9%99riman_N%C9%99rimanov&oldid=1961408"
Alətlər sandığı
Adlar fəzası

Variantlar
Görünüş
Hərəkətlər
Bələdçi
Xüsusi
Alətlər sandığı
Başqa dillərdə