Azərbaycan Kommunist Partiyası (1993)

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Azərbaycan Kommunist Partiyası
Azerbaycan Komünist Partisi 2014-05-13 16-48.jpg
Azərbaycan Kommunist Partiyası
Qurucu Ramiz Əhmədov
Sədri Hacı Hacıyev
Quruluş tarixi 1993 (1920)
Bölünmə Azərbaycan İslahatçı Kommunist Partiyası (1998\2001)
Azərbaycan Xalq Sosialist Partiyası (2008)
Azərbaycan Mütərəqqi Sosialist Partiyası (2008)
Sələf Azərbaycan Kommunist (bolşeviklər) Partiyası
Xələfi Azərbaycan Vahid Kommunist Partiyası (Əvvəlki adı: Azərbaycan İnqilabi Dirçəliş Partiyası)
Baş qərargah var
İdeologiya

Marksizm-leninizm

Sosializm
Beynəlxalq İnternasional
Müttəfiqlər Beynəlxalq Kommunist Hərəkatı
Şüar Sosializm uğrunda!
Himn Azərbaycan SSR himni
Saytı AzKP.org

Haqqında[redaktə | əsas redaktə]

Azərbaycan Kommunist Partiyası bolşeviklər tərəfindən yaradılmış kommunist ideologiyalı siyasi partiyadır. 1920-ci il fevralın 11-12-sində ilk qurultayını keçirmişdir. SSSR-inin süqutundan sonra 1991-ci ilin sentyabr ayının 14-də Azərbaycan KP-nın fövqəladə qurultayının Nizamnamə tələblərinə zidd, qeyri-qanuni qərarı ilə 400 mindən artıq üzvü olan partiyanın fəaliyyəti dayandırılmışdır. Bu cür qərara müqavimət göstərənlərin sayı respublikada çox az olub. 1993-cü ilin əvvələrindən Kommunist Partiyasının respublikada fəaliyyətini bərpa etmək üçün bir neçə nəfər təşəbbüs göstərərək, müəyyən hazırlıq işləri aparıblar. Onlardan biri də Əhmədov Ramiz Haşım oğlu olub. 27 noyabr 1993-cü il tarixdə Azərbaycan KP-nın XXIX (I) bərpa-təsis qururtayı keçirilib. Qurultay Əhmədov Ramiz Haşım oğlunu Azərbaycan KP Mərkəzi İcraiyyə Komitəsinin sədri seçmişdir.

Parçalanma[redaktə | əsas redaktə]

AKP 1993-cü ildə yenidən yaradıldığı zaman sədr Ramiz Əhmədov seçilmişdir.

Daha sonra partiya daxili münaqişələr başlamış və nəticədə 1998-ci ildə partiya iki hissəyə bölünmüşdür.

AKP-1 1998-ci il prezident seçkilərinə Firudin Həsənovun namizədliyi ilə qatılmışdır.

AKP-2 isə 2000-ci ildə parlament seçkilərində proporsional üsul ilə 2 mandat qazanmışdır. Bu seçkilərdə AKP-1-in yox AKP-2-nin dövlət qeydiyyatında olduğu anlaşıldı.

Qeydiyyat məsələsində Ramiz Əhmədova "məğlub olunduğuna" görə AKP-1 daxilində qarışıqlıq yarandı və partiya yenə parçalandı.

AKP-1a Telman Nurullayevin partiyadan qovulduğunu, AKP-1b isə Firudin Həsənova etimadsızlıq göstərildiyini iddia edirdi.

AKP-1a 2001-ci ildə partiyanın adını Azərbaycan İslahatçı Kommunist Partiyası olaraq dəyişdi.

Ramiz Əhmədov 2007-ci ildən vəfat etdikdən sonra AKP-2 daxili münaqişələr güclənmiş və nəticədə partiya bir neçə qola parçalanmışdır


2008-ci ildə AKP-2a daxilində münaqişələr böyüdü və parçalanmaya səbəb oldu.Sədrliyə Ələsgər Xəlilov seçildi. Rüstəm Şahsuvarov isə Azərbaycan Sosialist Partiyasını yaratdı.Lakin sonra bu ad istifadə edildiyi üçün partiya Azərbaycan Mütərəqqi Sosialist Partiyası adını aldı. 2009-cu ildə Azərbaycanda Sosialist Partiyaların Əlaqələndirmə Şurası təşkil olundu. Azərbaycan Xalq Sosialist Partiyası, AMSP və Demokratik Sol Partiya (Elşən Manafov) burada təmsil olundu. 2009-cu ilin mayında AMSP AXSP-ya birləşmək qərarı aldı.

2011-ci ildə dövlət qeydiyyatında olan AKP-2a Ələsgər Xəlilov sədrliyində AKP-1b'(marksist-leninist) partiyası Telman Nurullayev sədrliyində birləşdi. Birləşmiş partiya Azərbaycan Kommunist Partiyası adlandı və sədr Telman Nurullayev seçildi. (Şərti olaraq birləşmiş partiyanı AKP-3 qəbul edək)

2013-cü il prezident seçkiləri ərəfəsində Telman Nurullayevin sədrlik etdiyi AKP-3 də partiya daxili münaqişələr gücləndi. Nəticədə partiya yenə parçalandı.

AKP-3a da qalanlar Ələsgər Xəlilov və komandasının qovulduğunu, AKP-3b də olanlar isə Telman Nurullayevə etimadsızlıq göstərildiyini iddia etdi.

Ələsgər Xəlilov və komandası yenidən qurultay keçirərək partiya rəhbərliyini ələ aldı. AKP-3b-nin keçirilən qurultayında Hacı Hacıyev sədr seçildi.

Hal-hazırda Ədliyyə Nazirliyi tərəfindən tanınan Azərbaycan Kommunist Partiyası Hacı Hacıyevin sədrlik etdiyi partiyadır.

AKP bugün[redaktə | əsas redaktə]

Hal-hazırda yuxarıda qeyd olunan partiyalardan bunlar fəaliyyət göstərir.

  1. AKP-3a-Telman Nurullayev sədrliyində
  2. AKP-3b-Hacı Hacıyev sədrliyində (Rəsmi tanınan)
  3. AKP-2b-Rauf Qurbanov sədrliyində
  4. AKP-2c-Gülnisə Məsimova sədrliyində

Bayrağı və emblemi[redaktə | əsas redaktə]

AKP-nin emblemi keçmiş Kommunist Partiyasının emblemindən fərqlənmir. Bu partiyanın emblemində oraq və çəkic öz əksini tapıb. Oraq kəndlilərin, çəkic isə fəhlələrin rəmzidir. Partiyanın bayrağının 1/3 hissəsi göy, qırmızı rəngdədir. Bayrağın da üzərində oraq-çəkic əks olunub.

Seçkilərdə iştirakı[redaktə | əsas redaktə]

1998-ci il Azərbaycan Prezident seçkilərində Azərbaycan Kommunist Partiyasından Firudin Həsənov namizəd olaraq iştirak etmiş, 0.02% səs toplayaraq 4-cü yerdə qərarlaşmışdır. Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyin Kollegiyasının 17.08.2000-ci il tarixli qərarı ilə 26.10.1996-cı ildə Azərbaycan Kommunist Partiyası Nizamnaməsinin 23-cü maddəsinin tələbi pozulmaqla bir qrup avantüristin keçirdiyi növbədənkənar qurultayın qeyri - qanuni olması və həmin qurultayda yaradılmış AKP MK və onun birinci katibi Firudin Həsənovun ev ünvanına verilmiş Şahədətnamənin ləğv edilmişdir. Hal-hazırda partiyanın Milli Məclisdə mandatı yoxdur.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]