Şahzadə Əhməd

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Şahzadə Əhməd

Doğum tarixi 1465(1465-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)
Doğum yeri Amasya, Osmanlı imperiyası
Vəfat tarixi 1513 (48 yaşında)
Vəfat yeri Bursa, Osmanlı imperiyası
Dəfn yeri Muradiyə Külliyəsi
Atası II Bəyazid
Anası Bülbül Xatun
Uşaqları Şehzade Murad[d]

Şahzadə Əhməd (d. 1465, Amasya - ö. 1513, Bursa) - II. Bəyazidin Bülbül Xatundan doğulan və Amasya hakimi olan oğlu.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

1465-ci ildə doğulan Şahzadə Əhməd II. Bəyazidin sağlığında həyatda qalan ən böyük oğlu idi. Atası tərəfindən sevildiyi kimi sədrəzəm Xədim Əli Paşa tərəfindən də dəstəklənirdi. Dövlət adamları arasında da tərəfdarları çox idi. Hətta Xədim Əli Paşa onun hökmdar olacağına dair padşah adına ona təminat verərək bu işin Şahqulu Üsyanının yatırılmasından sonra olacağına dair söz vermişdi. Buna görə Şahzadə Əhməd özünü hökmdar olaraq elan etdi ancaq özünə itaət etdirmək istədiyi yeniçərilər "padşahımız həyatda olduqca heç kimin hökmdarlığına inanmırıq" deyərək mənfi cavab aldı.[1]

Xədim Əli Paşanın Şahqulu üsyanını yatırarkən öldürüldüyünü eşidən II. Bəyazid yenə o zamanlarda Karaman hakimi olan Şahzadə Şahənşahın da vəfatını xəbər aldıqda çox kədərlənərək səltənətdən çəkilməyə qərar verdi. Dövlət adamları ilə keçirilən görüşdə Şahzadə Əhmədin hökmdar olmasına qərar verilərək İstanbula çağırıldı. Şahzadə Əhməd, Maltəpəyə gələrək İstanbula girmək üçün icazə istədi ancaq yeniçərilərin Şahzadə Səlimə sədaqət göstərmələri üzərinə Anadoluya döndü. Konyanı mühasirəyə alaraq buranı aldı.[1]

Anadoluda hökmdarlığını elan edən Əhmədin oğlu Şahzadə Ələddin Bursanı ələ keçirərək atası adına xütbə oxutdu. Ancaq I. Səlimin üzərinə qüvvə göndərməsi üzərinə Bursadan qaçaraq Məmlüklərə sığındı. Şahzadə Əhməd bundan sonra Malatyaya çəkildi. Şahzadə Əhməd burada öz qüvvələrini topladı və öncə Konyaya, daha sonra Bursaya getdi. Bursa düzənliyində iki tərəfin ordusu qarşılaşdı. Qüvvələri dağılan Şahzadə Əhməd tutuldu və I. Səlimin əmri ilə Qapıcıbaşı Sinan Ağa tərəfindən boğularaq öldürüldü.[1]

Şahzadə Əhmədin oğullarından, Şahzadə Murad döyüş meydanından qurtulub İrana qaçmış və orada bəzi qaynaqlara görə əcəliylə, bəzi mənbələrə görə də Şah İsmayıl tərəfindən öldürülmüşdür. Şahzadə Ələddin ilə Şahzadə Süleyman adlı oğulları da Misirə qaçaraq orada epidemik olan vəba xəstəliyindən ölmüşlər. Sultan Səlim Konyaya gələndə Şahzadə Əhmədin oğullarından Şahzadə Qasım da Misirə qaçmışdır. Həmin Şahzadə Qasım sonralar Sultan Səlimin Misirə tərtib etdiyi səfərdə əks mövqedə iştirak etmişdir.[2]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1,0 1,1 1,2 Osmanlı Tarihi, II. Cilt, 10. baskı, Türk Tarih Kurumu Yayınları-2011, Ord. Prof. İsmail Hakkı Uzunçarşılı
  2. Osmanlı'ya Karşı Savaşan Osmanlı Şehzadesi: Şehzade Ahmet'in Oğlu Şehzade Kasım, Haldun Eroğlu