I Səlim

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Yavuz Sultan Səlim
Yavuz Sultan Səlim
Bayraq
Osmanlı dövlətinin 9-cu Sultanı
Bayraq
26 may 1512 — 22 iyul 1520
Sələfi: II Bəyazid
Xələfi: Qanuni Sultan Süleyman
Varisi: Qanuni Sultan Süleyman
 
Milliyəti: türk,
Dini: Sünni, İslam
Təvəllüdü: 10 oktyabr 1470(1470-10-10)
Amasya, Osmanlı dövləti
Vəfatı: 22 sentyabr 1520 (49 yaşında)
Tekirdağ, Çorlu
Dəfn yeri: Sultan Səlim Cami, İstanbul
Sülalə: Osmanlılar
Atası: II Bəyazid
Anası: Gülbahar Xatun
Həyat yoldaşı: Aişə Hafizə Sultan
Uşaqları: Qanuni Sultan Süleyman (1495-1566
Xədicə Sultan (1500-1538)
Şah Sultan (1507-1572)
Hanım Hatun Sultan
Fatma Sultan
 
Tuğra: Tuğra

I Səlim və ya Yavuz Sultan Səlim (Osmanlı dili: سليم الأول) (d. 10 oktyabr 1470 - ö. 21/22 sentyabr 1520[1][2]) — 9-cu Osmanlı sultanı və 74-cü islam xəlifəsidir.

Atası II Bəyazid, anası Gülbahar Xatundur. Taxt-taca çıxdıqda 2 375 000 km² olan Osmanlı torpaqlarını səkkiz il kimi qısa bir müddətdə 2,5 qat böyütmüş və ölümündə dövlət torpaqlarının 1 702 000 km² Avropada, 1 905 000 km² Asiyada, 2 905 000 km² Afrikada olmaq üzrə cəmi 6 557 000 km²a çıxarmışdır.[3] Sultanlığı dövründə Anadoluda birlik təmin edilmişdir. İslam xəlifəliyi Abbasilərin əlindən Osmanlı sülaləsinə keçmişdir. Bundan başqa dövrün ən əhəmiyyətli iki ticarət yolu olan Böyük ipək yolunuƏdviyyat yolunu ələ keçirən Osmanlı, bu sayədə şərq ticarət yollarını tamamilə nəzarət altına almışdır.

Səlim taxt-taca atası II Bəyazidi devirərək sahib olmuşdur. I Səlim taxta çıxmazdan əvvəl Trabzonun qubernatoru olmuşdur. Yavuz Sultan Səlimə qızını verən Krım xanı I Mənqli Gəray, ona hərbi dəstək verib taxta keçməsinə kömək etmişdir. 1512-ci ildə taxta çıxan I Səlim 1520-ci ilin sentyabrında "Aslan pəncəsi" deyilən bir çiban üzündən 50 yaşındaykən vəfat etmişdir.[4][5]

İstinadlar[redaktə]

  1. "Yavuz Sultan Selim Han". T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı. http://www.kultur.gov.tr/TR/Genel/BelgeGoster.aspx?F6E10F8892433CFFA79D6F5E6C1B43FF0D2CC151BEEE94E3.
  2. "Osmanlı Padişahları". Türk Tarih Kurumu. http://www.ttk.org.tr/index.php?Page=Sayfa&No=116.
  3. kimkimdir.gen.tr İstifadə tarixi: 20 Noyabr 2008.
  4. kimkimdir.gen.tr
  5. osmanli700.gen.tr
Osmanli-nisani.svg
 
Osmanlı sultanları
Flag of the Ottoman Empire.svg