Banqladeş

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Banqladeş Xalq Respublikası
গণপ্রজাতন্ত্রী বাংলাদেশ
Banqladeş
Banqladeş gerbi
Gerbi
Banqladeş xəritədə yeri
Paytaxt Dəkkə
Ən böyük şəhər Dəkkə, Çittaqonq
Rəsmi dillər Benqal
Etnik qruplar Benqallar
Din İslam
Hökumət Parlamentli respublika
• Prezident
Abdul Həmid
• Baş Nazir
Şeyh Hasina Vecid
Sahəsi
• Ümumi
144,000 km2 (56,000 sq mi) (92-ci)
• Su (%)
7
Əhali
• Təxmini  (2009)
162 221 000 (7-ci)
• Sıxlıq
10,993/km2 (28,471.7/sq mi)
Valyuta Banqladeş takası (BTD)
Telefon kodu 880
İnternet domeni .bd
Banqladeşin İnzibati bölgüsü

Banqladeş Xalq Respublikası (benq. গণপ্রজাতন্ত্রী বাংলাদেশ) Banqladeş (benq. বাংলাদেশ) - Asiyada dövlət, paytaxtı Dəkkə şəhəridir. Cənubi Asiyada yerləşir, keçmiş Şərqi Pakistanın ərazisində yaradılıb. 1971-ci ilin martından müstəqil dövlətdir, rəsmi olaraq 16 dekabr 1971-ci ildə dövlət kimi təşkil olunub. İnzibati ərazi quruluşu unitardır.

Adın etimologiyası[redaktə | əsas redaktə]

Benqalların dillərində - "Benqaliya ölkəsi"

Tarix[redaktə | əsas redaktə]

Banqladeş 1971-ci ilə kimi Pakistanın "Şərqi Pakistan" adlı əyaləti idi. Daha əvvəllər isə ingilislərin Benqal əyaləti olmuşdur. 12-ci əsrdən 1757-ci ilə kimi Müsəlmanların idarəsində olmuşdur. 1757-1905-ə kimi isə ingilislerinhakimiyyəti altına düşmüşdür. 1947-ci ildə Pakistanın "Şərqi Pakistan" əyaləti oldu. Bu 1969-cu ilə kimi davam etdi. Daha sonra 1971-ci ildə Hindistan - Pakistan müharibəsi başlayır. 1971-ci il dekabrda müharibə başa çatdıqdan sonra Hindistan artıq Şərqi Pakistanın böyük bir hissəsini işğal etmişdi. 1971-ci il 22 dekabrda Mucibur Rəhmanın başçılığı ilə Banqladeş Müsəlman Xalq Cumhuriyyəti yaradılır və Hindistan buranı tərk edir. 15 avqust 1975-ci ildə Mucibur Rəhman ailəsi ilə birlikdə öldürüldü. İdarəni Qəndəhar Mustak Əhməd ələ keçirdi.

Coğrafiya[redaktə | əsas redaktə]

Banqladeşin sahəsi 147,570 km²-dir[1] .

Hökumət[redaktə | əsas redaktə]

Dövlət quruluşu[redaktə | əsas redaktə]

Banqladeşin dövlət quruluşu parlamentli respublikadir.

İnzibati ərazilər[redaktə | əsas redaktə]

64 dairəni (zilanı) özündə birləşdirən, paytaxt Dəkkə şəhərinin də daxil olduğu 7 inzibati rayona (Dəkkə, Çittaqonq, Kxulna, Narayanqanc, Racşaxi, Silxet, Barisal və Ranqpur) [2][3] bölünür.

Silahlı qüvvələr[redaktə | əsas redaktə]

İllik hərbi xərcləri - 606,8 mln dol. (2003)

İqtisadiyyat[redaktə | əsas redaktə]

Banqladeş, dünyanın ən kasıb, ən çoxmillətli və ən az inkişaf etmiş ölkələrindən biridir. İqtisadiyyatının əsasını kənd təsərrüfatının yeganə önəmli sahəsi olan düyü istehsalı tutur. Pul vahidi "TAKA" dır.

Demoqrafiya[redaktə | əsas redaktə]

98 faiz benqal, 250.000 bihari, 1.000.000 nəfərə yaxın yerli icmalar.

Dil[redaktə | əsas redaktə]

Banqla, İngilis.

Din[redaktə | əsas redaktə]

Banqladeş Xalq Respublikasında əhalinin əksəriyyətini (85 faizini) müsəlmanlar təşkil edir. Əsasən sünnülüyün hənəfi məzhəbi tərəfdarlarıdır. Az sayda şiələr, o cümlədən ismaililər vardır. Ölkədə çoxlu induist yaşayır (13,5 %). Bununla yanaşı buddistlər (439 min nəfər) və xristianlar (150 min nəfər), protestant və katoliklər (150 min nəfər) vardır. Buddistlərə tibet-birma xalqları, xristianlara qaro qəbiləsi aiddir. Ölkənin bir sıra rayonlarında qəbilə dinləri qorunub saxlanır.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. The official website of Bangladesh Bureau of Statistics
  2. Rangpur becomes a division | | bdnews24.com
  3. CIA World Factbook 2007

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]