Qvineya-Bisau

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Qvineya-Bisau Respublikası
República da Guiné-Bissau
Qvineya-Bisau
Qvineya-Bisau gerbi
Gerbi
Şüar: port. "Unidade, Luta, Progresso"  
"Birlik, Mübarizə, İnkişaf"
Himn: port. "Esta É a Nossa Pátria Bem Amada"  
"Bura bizim sevgili ülkəmizdir"
Qvineya-Bisau xəritədə yeri
Paytaxt
və ən böyük şəhər
Bisau
Rəsmi dillər Portuqalca
Hökumət Prezident Respublikası
• Prezident
José Mário Vaz
• Baş Nazir
Umaro Sissoco Embaló
Yaranması
• Portuqaliyadan müstəqilliyinin elanı
23 sentyabr 1973
• Tanınması
10 sentyabr 1974
Sahəsi
• Ümumi
36,125 km2 (13,948 sq mi) (136)
• Su (%)
22.4
Əhali
• Təxmini  (2015)
1.726.170 (148-ci)
• Siyahıya alma (2009)
1.449.230
• Sıxlıq
469/km2 (1,214.7/sq mi) (154)
ÜDM (AQP) 2009 təxmini
• Ümumi
1,720 milyard $
• Adambaşına
1.068 $
ÜDM (nominal) 2009 təxmini
• Ümumi
826 milyon $
• Adambaşına
512 $
İİİ (2010)  0.296
aşağı · 164
Valyuta Qərbi Afrika CFA frankı (XOF)
Saat qurşağı GMT (UTC+0)
Telefon kodu 245
İnternet domeni .gw
Qvineya-Bisau

Qvineya-BisauAfrikanın qərbində, Atlantik okeanı sahilində dövlət. Ölkə şimaldan Seneqal , şərqdən və cənub-şərqdən isə Qvineya ilə həmsərhəddir.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

1973-cü ildə Portuqaliyadan müstəqilliyini elan etmişdir.


Əhalisi[redaktə | əsas redaktə]

Paytaxtı Bisau şəhəridir- 473 min sakin (2014-cü il).

Qvineya-Bisau gənc əhaliyə sahib olub, 2015 təxmini məlumatlarına görə əhalinin 59,45%-i 0-24 yaş aralığındadır. Ölkənin yalnız 3,4%-i 65 yaş və yuxarıdır.

0-14 yaş: 39.28% (kişi 344,976 / qadın 346,102) 15-24 yaş: 20.17% (kişi 176,050 / qadın 178,842) 25-54 yaş: 32.53% (kişi 285,258 / qadın 286,955) 55-64 yaş: 4.62% (kişi 31,030 / qadın 50,215) 65 yaş və üzəri: 3.4% (kişi 22,121 / qadın 37,610)

Şəhərdə yaşayanların nisbəti 2015-ci ilin məlumatlarına görə 49,3% olan ölkədə, əhalinin illik artım nisbəti 2016-cı ilin təxmini məlumatlarına görə 1,88% səviyyəsindədir.

Etnik qruplar[redaktə | əsas redaktə]

Əhalinin 99% -i Afrika mənşəli olub, Avropa mənşəlilər ölkə daxilində mövcudluğu 1% nisbətindədir. Ölkə daxilində fərqli dil, mədəniyyət və ictimai quruluşa sahib 25 ədəd etnik qrup yaşayır. Bu 25 fərqli etnik qrup ölkə əhalisinin 85%-lik hissəsi təşkil edir. Etnik qruplar içərisində çoxluk təşkil edənlər 28% ilə Balanta, 19% ilə Fulbe və 14% ilə Manjaco etnik qrupudur.

Dil[redaktə | əsas redaktə]

Ölkənin rəsmi dili Portuqalcadır. Məktəb çağından etibarən bütün dərslərin Portuqalca olmasına baxmayaraq ölkə daxilində bu dilidə hər hansı bir çətinlik çəkmədən danışa bilən hissəsi əhalinin 14%-ni təşkil edir. Hər bir etnik qrupun öz içərisində danışdığı o qrupa xas dilləri var. Bu dillər o qrupun əsas dili sayılır.Bundan başqa gündəlik həyatda Portuqal dili başda olmaq üzrə bir neçə dilin qarışığı olan Qvineya-Bisau Kreyol dili danışılmaqdadır. Ölkə daxilində bütün məktəblərdə Portuqalca olan tədris dilinin Qvineya Bisau Kreyol dili ilə əvəz edilməsi cəhdləri günümüzə qədər müvəffəqiyyətsiz olmuşdur. Hər nə qədər belə bir istək mövcud olsa da, tədris üçün lazımlı olan vəsaitləri bu dildə olmaması bu cəhdi müvəffəqiyyətsiz etməkdədir.

Din[redaktə | əsas redaktə]

Ölkə əhalisinin 50%-ni müsəlmanlar təşkil edir. Yerli dinlərə inananın nisbəti 40% olduğu halda, Xristianlığa inanların sayı 10%-dir.

Siyasət[redaktə | əsas redaktə]

23.VI.2014 etibarən ölkənin prezidenti - Joze Mariu Vazdır.



Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]