Lixtenşteyn

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Lixtenşteyn Knyazlığı
Şablon:Native name
bayrağı gerbi
Bayrağı Gerbi
Şüar: "Für Gott, Fürst und Vaterland"
"Tanrı, Şahzadə və Vətən üçün"
Himn:
Oben am jungen Rhein
(English: "Up on the Young Rhine")
– xəritədə yeri
Paytaxt Vadus
Böyük şəhərlər Şan
Rəsmi dil alman
Dövlət dini Roma katolik
İdarəetmə forması Konstitusiyalı Monarxiya
Knyaz II Hans Adam fon Lixtenşteyn (13.11.1989)
Baş Nazir Adrian Hasler (27.03.2013)
Yaranması
 - Yaranması 23 yanvar 1719
 - Müstəqillik 1866
Ərazi
• Ümumi
• Su sahəsi (%-lə)

160 km² (219-cu yer)
2.7
Əhali
• Təxmini sayı
• Siyahıyaalma (2014)
Əhali sıxlığı

37,340[1] nəfər
193-cü yer nəfər
227 nəfər/km²  (57)
Pul vahidi İsveçrə frankı ([[ISO 4217|]])
Saat qurşağı (UTC+1) (UKV)
İnternet domeni .li
Telefon kodu +423

LixtenşteynMərkəzi Avropada yerləşən, knyaz tərəfindən idarə edilən konstitusiyalı monarxiya dövləti. Lixtenşteyn Reyn çayının sağ sahilində yerləşir, Avstriyaİsveçrə ilə həmsərhəddir. Dövlət dili alman dilidir, danışıq dili isə alman dilinin dialektlərindən biri olan aleman ləhcəsidir. Dini etiqadlarına görə əhalinin 92%-i katolik, 8%-i isə protestantlardırlar.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Əsas məqalə: Lixtenşteyn tarixi

Lixtenşteynlilərin əcdadları qədim retlər və german tayfaları olan alemanlar olublar. Son illər isə əhali əsasən mühacirlər – avstriyalılar və alman əsilli isveçrəlilərin hesabına formalaşır.

Lixtenşteyn dövləti 23 yanvar 1719-cu ildə meydana gəlmişdir. 1918-ci ilə qədər Avstriya-Macarıstanla sıx əlaqədə olmuş və onun Forarlberq əyaləti ilə ümumi gömrük dairəsi təşkil etmişdir. 1921-ci ildə müstəqil dövlət elan olunaraq, İsveçrənin siyasi protektoratı altına keçmişdir.

Siyasət[redaktə | əsas redaktə]

İdarəetmə forması - konstitusiyalı monarxiya
Dövlət başçısı - knyaz
Knyaz - II Hans Adam fon Lixtenşteyn (13.XI.1989 - )
Ali qanunverici orqan - landtaq (parlament)
Ali icraçı orqan - hökumət
Hökumət başçısı - Adrian Hasler (27.III.2013 - )
Partiyalar -
  1. Vətəndaş İttifaqı - vıı (1936), Liberal Burjua Partiyası. Sədr: X.Frommel.
  2. Proqqressiv Vətəndaş Partiyası- PVP, Sədr: Y.Matt.
  3. Azad Siyasi - Ekoloji Partiya, lider: P.Frik.
  4. Xristian - Sosial Partiyası, solburjuaziya, parlamentdə iştirak etmir.
Lixtenşteyn xəritəsi

Əhalisi[redaktə | əsas redaktə]

31 dekabr 2012-ci il tarixinə olan məlumatlara görə əhalisi 36 838 nəfərdir və il başlayandan 363 nəfər artmışdır.

2000-ci ilin siyahıyaalmasına əsasən əhalisinin 65,6% lixtenşteynlilərdir (almanlar). Yerdə qalan əhali əsasən italyanlar, isveçrəlilər və avstriyalılardan ibarətdir.

Ərazisi[redaktə | əsas redaktə]

Paytaxtı Vadus şəhəri. İki tarixi vilayəti var, Oberland və Unterland.

Lixtenşteynin inzibati bölgüsü
  1. [1], Amt für Statistik, Landesverwaltung Liechtenstein. Accessed on 26 May 2015.