Əlif Hacıyev

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Əlif Hacıyev
Əlif Lətif oğlu Hacıyev
Əlif Hacıyev (milli qəhrəman).jpg
Doğum tarixi: 24 iyun 1953(1953-06-24)
Doğum yeri: Xocalı, Azərbaycan SSR, SSRİ
Vəfat tarixi: 25 fevral 1992 (38 yaşında)
Vəfat yeri: Xocalı, Azərbaycan
Vəfat səbəbi: Şəhid olmuşdur
Atası: Lətif Hacıyev
Uşağı: Zərinə Hacıyeva
İradə Hacıyeva
Milliyyəti: Azərbaycanlı
Fəaliyyəti: Hərbçi
Təltifləri: Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı

Əlif Lətif oğlu Hacıyev (d. 24 iyun 1953, Xocalı, Azərbaycan SSR, SSRİ – ö. 25 fevral 1992, Xocalı, Azərbaycan) — Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı; Qarabağ müharibəsi şəhidi.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Erkən illəri[redaktə | əsas redaktə]

Əlif Hacıyev 1953-cü il iyunun 24-də Xocalı şəhərində doğulmuşdur.[1] O, ailənin üçüncü övladı idi.[2] Uşaqlıqdan çörək qazanardı və balıq tutardı.[2]

1970-ci ildə məktəbi bitirərək, Xankəndi şəhərində sürücülük peşəsinə yiyələnmişdir.[1] 1971-ci ildə ordu sıralarına çağırılmışdır.[1] Hərbi xidməti Minsk şəhərində keçmişdir.[1] 1973-cü ildə ordudan tərxis olunaraq, Xankəndi Avtonəqliyyat Müəssisəsində sürücü işləmişdir.[1] 1974-1984-cü illərdə Belorusiya DİN-nin və Azərbaycan SSR DQMV-nin daxili işlər orqanlarında müxtəlif vəzifələrdə işləmişdir.[1] 1976-cı ildə SSRİ DİN-nin Frunze adına Xüsusi Orta Milis Məktəbinə daxil olmuşdur.[1] 1979-cu ildə həmin məktəbi bitirmiş, 1981-ci ildən təhsilini SSRİ DİN-nin Akademiyasında davam etdirmişdir.[1]

DQMV-də işləyərkən uzun müddət fəaliyyət göstərən gizli millətçi mərkəzi ifşa etməyə çalışmışdır.[1] Buna görə də erməni millətçiləri onu saxta ittihamlarla günahlandıraraq, 10 il həbs cəzasına məhkum etmişdilər.[1] Ermənilər onun sırıqlısının cibinə saxta pul qoyaraq, əməliyyat qrupu təşkil edib öz kabinetində həbs etdirdilər.[2] Cəzasını çəkmək üçün Rusiyanın Nijni Tagil şəhərinə göndərilmişdir.[2] 1987-ci ildə onun işinə yenidən baxılmış, 10 il həbs cəzası 6 ilə endirilmişdi. O, 1989-cu ilin fevral ayının 20-də azadlığa çıxdı.[2][1]

Qarabağ müharibəsi və döyüşlərdə iştirakı[redaktə | əsas redaktə]

Əlif Hacıyev (solda) Qarabağ müharibəsi dövrü

Hacıyev 1990-cı ildə Xocalıya qayıdır və Dağlıq Qarabağ üzrə Təşkilat Komitəsində, Qarabağa Xalq Yardımı Komitəsində fəaliyyət göstərərək erməni millətçilərinə qarşı mübarizəsini yenidən davam etdirir.[3] O, 1990-cı ilin dekabr ayında daxili işlər orqanlarına yenidən bərpa olunur və Xocalı hava limanı xətt daxili işlər bölməsinə rəis təyin edilir.[3] Eyni zamanda Xocalı hava limanının komendantı olur.[3] Gördüyü işlərinə görə 1991-ci ilin dekabr ayında ona mayor rütbəsi verilir.[3][2]

Xocalı hava limanının strateji əhəmiyyətini başa düşən ermənilər aeraportu zor gücü ilə ələ keçirməyə çalışırlar.[3] Bunun üçün Xankəndindən içərisində 100-ə yaxın erməni döyüşçüsünün olduğu iki avtobus gəlir.[3] Quldurlar aeraportu mühasirəyə alır və axşam saat 10-a kimi oranı boşaltmaq üçün azərbaycanlılara vaxt verirlər.[3] O zaman Xocalı hava limanında növbədə cəmi 30-a yaxın əməkdaş var idi.[3] Hava limanını əldən verməmək üçün Əlif Hacıyev zirək üsul işlədir.[3] O, hava limanı binasındakı otaqların birində səsgücləndiricinin qarşısına keçir və əmr veririr ki, “filan batalyon filan cəbhəyə, filan batalyon filan cəbhəyə və s. keçsin”.[3] Ermənilər elə başa düşür ki, burada azərbaycanlılardan ibarət böyük bir polk var.[3] Buna görə də hava limanını tərk etmək məcburiyyətində qalırlar.[3]

Ölümü[redaktə | əsas redaktə]

Xocalıya ədalət kampaniyasının Əlif Hacıyev haqqında plakatı

1992-ci ilin fevralın 25-də Əlif Hacıyev və onun dəstəsi səhər saat beşə qədər düşmənə ciddi müqavimət göstərdilər.[4] Amma döyüşlər qeyri-bərabər qüvvələr arasında gedirdi.[4] O, həmin gecə meşədə sakinləri yola salıb geri qayıdanda, balaca bir oğlan uşağına papağını hədiyyə edib.[2] Ona demişdi ki,

" Qayıtsam, papağımı qaytararsan. Yox, əgər qayıtmasam, papağımı yadigar saxlayarsan.[2] "

Əlif Hacıyev yenə gücünə, adamların etibarına və etimadına inanıb geri çəkilmədi. İlk növbədə dinc əhalini nisbətən təhlükəsiz yerə çatdırmağa cəhd göstərdi.[4] Qanlı döyüş gecəsində adamların bir hissəsini Ağdamın Şelli kəndinə çatdıra bildi.[4] Amma hələ də təhlükədə xeyli adam vardı və bu adamlar Əlif Hacıyevin yolunu gözləyirdi.[4] Belə məqamda Hacıyev bir an belə dinclik tapmırdı, qətiyyətlə yenidən geriyə döndü.[4] Avtomatın darağını dəyişərkən düşmən gülləsi Əlif Hacıyevin qəlbinə sancılır.[4]

Onun cəsədi Xocalıda 5 gün böyürtkən kolunun dibində qalmışdı.[2] Onun Nazim adında işçisi, Hacıyev vurulanda böyürtkən kolunun dibində onun yerini rahatlayıb, sırıqlısını da üstünə örtmüşdü.[2] Nazim oradan Əlif Hacıyevin cəsədini götürəndə ermənilərdən biri deyib ki: “Əgər bilsələr bu Əlifin meyididir, ermənilər onu sizə verməyəcəklər”. Ona görə də, Hacıyevin cəsədini maşında o biri meyidlərin altında gizlədib gətirmişdi.[2]

Bakının Şəhidlər xiyabanında dəfn edilmişdir.[4]

Şəxsi həyatı[redaktə | əsas redaktə]

1981-ci ildə Əlif Hacıyev Qalina xanım ilə ailə həyatı qurmuş və ömrünün sonuna qədər onunla evli idi.[2] Zərinə və İradə adlı qızları yadigar qalıb.[2]

İrsi[redaktə | əsas redaktə]

Bakının Nizami rayonundakı küçələrdən biri onun adını daşıyır.[5]

Təltif və mükafatları[redaktə | əsas redaktə]

Azərbaycan Respublikası prezidentinin 6 iyun 1992-ci il tarixli 831 saylı fərmanı ilə mayor Əlif Lətif oğlu Hacıyevə ölümündən sonra "Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı" adına layiq görülmüşdür.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 Vüqar, Əsgərov. "Qarabağ cəngavəri". www.anl.az. http://www.anl.az/down/meqale/merkez/2011/fevral/159178.htm. İstifadə tarixi: 4 February 2016.
  2. 2,00 2,01 2,02 2,03 2,04 2,05 2,06 2,07 2,08 2,09 2,10 2,11 2,12 "“Qayıtsam papağımı qaytararsan”". karabakhinfo.com. Arxivləşdirilib: [1] saytından 20 iyul 2016 tarixində. http://karabakhinfo.com/11031. İstifadə tarixi: 20 iyul 2016.
  3. 3,00 3,01 3,02 3,03 3,04 3,05 3,06 3,07 3,08 3,09 3,10 3,11 Musaqizi, Lala. "Düşmənlərin qənimi". anl.az. http://anl.az/down/meqale/kaspi_az/2015/yanvar/413266.htm. İstifadə tarixi: 4 February 2016.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 4,7 "Xocalı səmasında sonuncu əməliyyat". www.anl.az. Arxivləşdirilib: [2] saytından 28 fevral 2016 tarixində. http://www.anl.az/down/meqale/azerbaycan/2014/fevral/354726.htm. İstifadə tarixi: 28 fevral 2016.
  5. Rzabəyli, Jalə. "Qəhrəmanlarımızla fəxr edirik". www.olimpnews.az. Arxivləşdirilib: [3] saytından 28 fevral 2016 tarixində. http://www.olimpnews.az/4251/get+Q%C9%99hr%C9%99manlar%C4%B1m%C4%B1zla+f%C9%99xr+edirik#.VtK3kfmLTcs. İstifadə tarixi: 28 fevral 2016.

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]