İsgəndər Aznaurov

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
İsgəndər Aznaurov
İsgəndər Aznaurov.jpg
Doğum tarixi 16 avqust 1956(1956-08-16)
Doğum yeri Qala-Asiya, Buxara vilayəti, Özbəkistan SSR, SSRİ
Vəfat tarixi 18 aprel 1993 (36 yaşında)
Vəfat yeri Gədəbəy rayonu, Azərbaycan
Vəfat səbəbi Şəhid olmuşdur
Vətəndaşlıq
Rütbə Baş Leytenant paqonu.gif Baş leytenant

İsgəndər Aznaurov, və ya Topçu İsgəndər (tam adı: İsgəndər Söhrab oğlu Aznaurov; d. 16 avqust 1956, Qala-Asiya, Buxara vilayəti, Özbəkistan SSR, SSRİö. 18 aprel 1993, Gədəbəy rayonu, Azərbaycan) — Axısqa türk əsilli Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı; Qarabağ müharibəsi şəhidi.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Erkən illəri[redaktə | əsas redaktə]

İsgəndər Aznaurov 16 avqust 1956-cı ildə Özbəkistannın Buxara vilayətinin Qala-Asiya kəndində Axısqa türkü ailəsində dünyaya gəlmişdir.[1] 1963-cü ildə orada məktəbə getmiş və 1973-cü ildə məktəbi bitirmişdir.[2] Ukraynanın Çerkessk şəhərində hərbi xidmətini başa vurduqdan sonra 1978-ci ildə Daşkənd İrriqasiya İnstituna daxil olmuş, 1983-cü ildə ali təhsilini başa vurmuşdur.[1] Sonra bir müddət Daşkənd Vilayətinin Axanqaran rayonunda çalışmışdır.[1]

1989-cu ildə Özbəkistanın Fərqanə vadisindəki qanlı olaylardan sonra yüzminlərlə axısqa türkü kimi oranı tərk etməyə məcbur olmuş[2]1990-cı ildə ailəsi ilə birlikdə Azərbaycana Şəmkir rayonunun Kür qəsəbəsinə köçmüşdür.[1] O, burada cihazqayırma zavodunda işləyib.[1]

Qarabağ müharibəsi və döyüşlərdə iştirakı[redaktə | əsas redaktə]

Erməni işğalçılarının Azərbaycan torpaqlarına basqınları başlayanda İsgəndər Aznaurov 1992-ci ilin aprelində könüllü olaraq yeni yaranmaqda olan Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin sıralarına daxil qoşulmuşdur.[1][2] Şınıxda yerləşən və indi onun adını daşıyan qaladan düşmən üzərinə od ələyərək bir gündə onların 4 topunu sıradan çıxarıb, onlarla erməni işğalçısını məhv edib, düşmən mövqelərinə ciddi zərbələr vuraraq bir neçə silah-sursat anbarını dağıtmışdır.[1] 1993-cü ilin yaz aylarında hücuma başlamazdan əvvəl Aznaurov top atəşi ilə düşmən postunu məhv etmiş və düşmən onun başı üçün pul mükafatı müəyyənləşdirmişdir.[3]

Aznaurovu "N" saylı hərbi hissənin artilleriya üzrə komandir müavini təyin olunmuşdur.[2] Başkəndin erməni quldurlarından təmizlənməsində, “Mutudərə”, “Ərdağı”, “Kaftar qayası”, “Ləzgi daşı” əməliyyatlarında xeyli düşmən texnikası, canlı qüvvəsini məhv etmişdir.[1]

Ölümü[redaktə | əsas redaktə]

1993-cü il 18 apreldə Gədəbəydə "Örükdaş"da düşmənin13 texnikasına qarşı, 3 növ texnika ilə vuruşur.[4] Səhhətində problemlər yaranmasına baxmayaraq müalicə almaqdan imtina edir. Daha sonra arxa cəbhədəki mövqeyini tərk edərək, minalanmış geniş ərazini keçərək ön cəbhəyə - döyüşlərin ən qızğın hissəsinə yollanır. Orada gedən atışmalar zamanı Aznaurovun topu düşmən hədəfinə tuş gəlir və qəhrəmancasına həlak olur.[1][3] Bakının Şəhidlər Xiyabanında dəfn edilir.[1]

Şəxsi həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Ailəli idi, 3 qızı var.[1]

Ləqəbi[redaktə | əsas redaktə]

Azərbaycan xalqı arasında "Topçu İsgəndər" kimi tanınırdı.[1][5]

İrsi[redaktə | əsas redaktə]

Onun şərəfinə Gədəbəy rayonunun Şınıx kəndinin Mormor yüksəkliyində "İsgəndər qalası" və "İsgəndər postu" adlandırılıb.[1][6] Aznaurovun istifadə etdiyi KS19 topu isə hələ də nümunə olaraq saxlanılır.[6] Şəmkir rayonunda Ceyrançöldə salınmış qəsəbəyə onun adı verilib.[6] Gədəbəydə “N” saylı hərbi hissənin önündə isə büstü ucaldılıb.[6] Şəmkir rayonunun Kür qəsəbəsindəki 1 saylı məktəb onun adını daşıyır.[6] Məktəbin qarşısında onun büstü ucaldılıb.[6] Şəmkir rayonunda 2 saylı orta məktəbdə isə onun adına "Xatirə muzeyi" yaradılıb.[6] Muzeydə Aznaurovun həyatını, keçdiyi döyüş yolunu əks etdirən fotostendlər qurulub, şəxsi əşyaları toplanıb.[6]

Filmoqrafiya[redaktə | əsas redaktə]

2013-cü ildə onunla yanaşı Gədəbəy rayonundan olan digər üç Milli Qəhrəman - Məzahir Rüstəmov, İlham ƏliyevAytəkin Məmmədovun həyat və döyüş yollarından bəhs edən "Alınmaz qalanın qəhrəmanları" sənədli-bədii filmi çəkilmişdir.[7][8] 2018-ci ildə Yaddaş film studiyasi "İsgəndərin sorağında" adlı film çəkmişdir.

Təltif və mükafatları[redaktə | əsas redaktə]

Azərbaycan Respubliksı prezidentinin 15 yanvar 1995-ci il tarixli 262 saylı fərmanı ilə baş leytenant Aznaurov İsgəndər Söhrab oğlu ölümündən sonra "Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı" adına layiq görülmüşdür.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 1,12 "Milli Qəhrəman “İsgəndər qalası”nda yad olunub". anspress.com. ANS TV.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 "3 qız atası Milli Qəhrəman - Topçu İsgəndər...". modern.az. modern.az.
  3. 3,0 3,1 "Aznaurovdan - Milli Qəhrəmanlığa". publika.az. publika.az.
  4. Əsgərov, Vüqar (2005). Azərbaycanın Milli Qəhrəmanları, Redaktor: Kamil İsmayılov (az), Bakı: Qapp-poliqraf. 2019-01-09 tarixində arxivləşdirilib.
  5. "Milli Qəhrəman İsgəndər Aznaurov - 68". oxu.az. oxu.az. 29 iyun 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 29 iyun 2016.
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 6,5 6,6 6,7 6,8 "Milli Qəhrəman İsgəndər Aznaurov". news.lent.az. news.lent.az.
  7. Milli Qəhrəmanlara həsr olunmuş film çəkilmişdir. AzərTAc, 25.09.2013.  (azərb.)
  8. "YouTube"də izlə: "Alınmaz qalanın qəhrəmanları" "YouTube"də  (azərb.)

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]