Türkdilli dövlətlər

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Müstəqil Türk ölkələri

Türk dövlətləri – Əsasən AsiyadaŞərqi Avropada yerləşirlər. Bu gün dünyada rəsmən 6 müstəqil türk dövləti mövcuddur (Şimali Kipr Türk Respublikasının müstəqilliyi dünya dövlətləri tərəfindən hələ tanınmayıb). Onlardan beşi – Azərbaycan, Qazaxıstan, Qırğızıstan, ÖzbəkistanTürkmənistan SSRİ dağılandan sonra (1991-ci ildə), Osmanlı İmperiyasının varisi olan Türkiyə isə 1923-cü ildə öz müstəqilliyini elan edib. 2005-ci ilin məlumatlarına görə dünyada türk dillərində danışan əhalinin ümumi sayı 157 milyondan çoxdur.

Tarixi türk dövlətləri, Konfederasiyalar və sülalələri[redaktə | mənbəni redaktə et]

Öncəki dövr[redaktə | mənbəni redaktə et]

Bayrak Devlet Tarih Notlar Harita
Böyük Hun imperiyası MÖ 220-MS 45 Asya Hun, Hiung-nu - Xiongnu.png
50px Qərb hunları imperiyası MS 48-MS 216 Şimal hunları dövləti o zaman Qərb hunları imperiyası adlanırdı, çünki tayfalar Qərbi Türküstana mühacirət etmişlər.
Şimali Hun Dövləti 48-156
Kidarite Tamga.png Kidar imperiyası 320-500 Asia 400ad-kidarites.jpg
Fayl:Avrupa Hun İmparatorluğu.jpg Avropa hun imperiyası 375-469 90px
Şimali Vey 386-535 Kuzeyvey464.png
50px Ağ Hun İmperiyası 440-710 90px
Şimal Zhou 557-581
50px Avar xaqanlığı 562-823 90px
50px Göytürk xaqanlığı MS 552-582 90px
50px Qərbi Göytürk xaqanlığı 583-657 90px
50px Şərqi Göytürk xaqanlığı 583-630 90px
Seyanto xaqanlığı 630-647 90px
Kutriqurlar 5.-6. yüzyıl
Utrigurlar 5.-6. yüzyıl
Sabirlər 5.-6. yüzyıl
50px Böyük Bulqar xanlığı 630-665 90px
Toxaristan yabquluğu 630-700 90px
50px Xəzər xaqanlığı 630-965 Göktürklerin batı boyları tarafından kurulmuştur. 90px
50px Türk Şahiler 665-850 90px
50px Birinci Bulqar dövləti 681-1018 90px
Kəngər İttifaqı 659-750 90px
İdil bulqarları 665-1391 90px
50px İkinci Göytürk xaqanlığı 681-744 90px
Türgişlər 717-766 90px
50px Uyğur xaqanlığı 744-840
Yan (An-Şi) 756–763
Qarluq xaqanlığı 766-840
Qırğız xaqanlığı 840-1207 90px
Qansu Uyğur idikutluğu 848-1036
50px Dəşt-i Qıpçaq 900 - 1241
Hou Tang (5 Hanedan) 923–937 90px
Hou Jin 936–947
Hou Han 947-951
Karahoca Uygur Krallığı 991-1209 90px

İslam sonrası dönem[redaktə | mənbəni redaktə et]

Bayrak Devlet Tarih Notlar Harita
Qaraxanlı bayrağı.jpg Qaraxanilər dövləti 840-1042 Karluklar ile Uygur Kağanlığı'nın kalıntısı. Türk tarihinde Orta Asya'da İslam'ı kabul eden ilk devlet. KaraKhanidAD1000.png
Pecenek.svg Peçeneqlər 860-1091 Pechenegs c.1030.svg
Tulunoğulları 868-905 Bu, müsəlman türklərin qurduğu ilk müstəqil dövlətdir. Tulunid Emirate 868 - 905 (AD).PNG
Kimək xaqanlığı 880-1200 Қимақтар.png
Akşitler 935-969 Ikhshidid Dynasty 935 - 969 (AD).PNG
Oğuz Yabqu dövləti 950-1040 AD 750OguzYabgu.png
Fayl:Gazne-devleti-bayragi.jpg Qəznəvilər dövləti 962-1187 Samaniler'in memlûklerinden. TE-Gazne devleti (1030).svg
Büyük Selçuklu İmparatorluğu Bayrağı.png Böyük Səlcuq imperiyası 1037-1194 Orta Çağ'da Oğuz Türklerinin Kınık boyu tarafından kurulan Türk-İran geleneğine dayalı Sünni Müslüman imparatorluk. Seljuk Empire locator map.svg
Şərqi Qaraxanilər dövləti 1042-1211
Qərbi Qaraxanilər dövləti 1042-1212
Suriye Selçukluları 1092-1117 Melikşah'ın kardeşi Tutuş'un hükümdarlığı
Flag of Sultanate of Rum.svg Anadolu Səlcuqlu dövləti 1092-1243 Rum Selçukluları olarak bilinir. Anatolian Seljuk Sultanate.JPG
Kirman Səlcuqiləri 1092-1230 Alp Arslan'ın kardeşi Kavurd Bey'in sülalesi / Kaşkayların kökeni.
BlackFlag.svg Xarəzmşahlar dövləti 1097-1231 Selçuklular'ın Memlûklerinden Anuş Tegin tarafından kurulan devlet Khwarezmian Empire 1190 1220.png
Börilər 1117-1154 ya da Suriye Atabeyliği
Zengiler 1127-1259 Musul, Halep Atabeylikleri Zengid Dynasty 1127 - 1250 (AD).PNG
Atabek of Azerbaijan.png Eldənizlər 1146-1225 Kuzey ve Güney Azerbaycan'da kurulmuş atabeylik. Kurucusu: Atabey Şemseddin İldeniz Map of Eldiguzids (or Atabegs of Azerbaijan).jpg
Ərbil bəyliyi 1146-1232 Veya Begteginliler, 1146-1233 yılları arası Irak'ın kuzeyindeki Erbil ve çevresine egemen olan Türk Atabeyliğidir
Salqurlular 1147-1284 ya da Fars Atabeyliği
İraq Səlcuqiləri 1157-1194 Sencer'in ölümünden sonra Irak-ı Arap ve Irak-ı Acem (Batı İran)'ı yöneten Büyük Selçukluların kalıntısı.
Delhi Sultanate Flag (catalan atlas).png Dehli sultanlığı 1206-1290 Hindistan'da hüküm sürmüş olan Delhi Sultanlığı'nı Türk kökenli olan Kölemen(Memlûk) Hanedanı kurmuştur. Sultanlığı yöneten 5 hanedandan sonuncusu Peştun kökenlidir.
Karluk Devleti 1212-1300 Karahanlıların devamı.

I. Dönem Anadolu Beylikleri[redaktə | mənbəni redaktə et]

Bayrak Devlet Tarih Notlar
Mengücəklü bəyliyi 1072-1277
Çaka bəyliyi 1081-1098
Dilmaçoğulları bəyliyi 1085-1192
Çubukoğulları bəyliyi 1085-1092
Danişməndlilər sülaləsi 1092-1202
Saltuklu bəyliyi 1092-1202
İnaloğulları bəyliyi 1098-1183
Ahlatşahlar bəyliyi 1100-1207
Artuqlu bəyliyi 1102-1408
Çobanoğulları bəyliyi 1227-1309
Tanrıbermiş Beyliği 1074-1098

Moğol istilası sonrası dönem[redaktə | mənbəni redaktə et]

Bayrak Devlet Tarih Notlar
50px Cığatay xanlığı 1227-1347 Türk-Moğol devletidir.
50px Rəsulilər sülaləsi[1][2] 1229-1454 Yemen'de
30px Qızıl Orda 1242-1502 Türk-Moğol devletidir.
50px Bahri Məmlükləri 1250-1389 Memlûk Sultanlığı, Burci Hanedanı ise Çerkes memlûklerinden.
50px Terter Hanedanlığı 1280-1323
50px Haleci Hanedanı 1290-1321 Delhi Sultanlığı (1206-1526)
50px Osmanlı imperiyası 1299-1922 Kayı Boy Beyliği olarak Türkiye Anadolu Selçuklu Devleti'ne bağlı, 1299'da istiklaline kavuştu. 600 yıldan fazla varlığını sürdürdü.
30px
Basarab sülaləsi 1310-1627 Eflak Prensliği'nin Kıpçak = Kuman kökenli hanedanı.
50px Tuğluqoğulları sülaləsi 1321-1398 Delhi Sultanlığı (1206-1290)
50px Timur İmparatorluğu 1370-1507 Çağatay Hanlığı'na bağlı olan Türk-Moğollardan Barlas boyu.
50px Bengal Sultanlığı 1352-1576 Hindistan'ın bangladeş bölgesinde hüküm süren Türk devletidir.
50px Akkoyunlular 1378-1508 Doğu Anadolu bölgesin'de hüküm sürmüşlerdir. Osmanlı İmparatorluğu'na karşı kurulan koalisyonda yer almıştır.
50px Karakoyunlular 1380-1469 Azerbaycan'da
50px Nogay Ordası 1398-1642 Türk-Moğol devleti olarak kabul edilir.
50px Kazan Hanlığı 1438-1552 Türk-Moğol devleti olarak kabul edilir.
50px Kırım Hanlığı 1441-1783 1475'ten 1774 yılına kadar (Küçük Kaynarca Antlaşması) Osmanlı'ya bağlı kaldı.
Astrahan Hanlığı 1446-1556
Kasım Hanlığı 1452-1681
50px Sibir Hanlığı 1464-1598 Türk-Moğol devleti olarak kabul edilir.
50px Kazak Hanlığı 1465-1729 Türk-Moğol devleti olarak kabul edilir.
Adilşahlar 1490-1686 Hint Yarımadası'nda.
50px Safeviler 1501-1736 Türk-Pers devleti olarak kabul edilir.
50px Kutbşahlar 1512-1687 Hindistan'da.
Yarkand Hanlığı 1514-1680
50px Hive Hanlığı 1515-1920
50px Babür İmparatorluğu 1526-1858 Timur İmparatorluğu'ndan sonra kurulan Kuzey Hindistan'dan Semerkand'a uzanan yerleri hakimiyetine alan imparatorluk.
50px Buhara Hanlığı 1561-1785
50px Afşar Hanedanı 1736-1802 Afşarlar
50px Hokand Hanlığı 1709-1876
50px Haydarabad Nizamlığı 1724-1948
50px Buhara Emirliği 1785-1920
50px Kaçar Hanedanı 1781-1925 İran'da
50px Yedişehir Uygur Hanlığı 1865-1877

II. Dönem Anadolu Beylikleri[redaktə | mənbəni redaktə et]

Bayrak Devlet Tarih Notlar
50px Karamanoğulları 1256-1483 İç Anadolu bölgesinde kurulan bir beylik, başkenti Karaman'dır.
İnançoğulları Beyliği 1261-1368
Sâhipataoğulları Beyliği 1275-1342
Pervaneoğulları Beyliği 1277-1322
Eşrefoğulları 1280-1326
Menteşeoğulları Beyliği 1280-1424
Dobruca Beyliği 1281-1299 Dobruca (bugünkü Bulgaristan ve Romanya)'da.
50px Alâiye Beyliği 1293-1421
50px Karesioğulları 1297-1360
50px Candaroğulları Beyliği 1299-1462 Batı Karadeniz'de kurulan bir beylik, başkenti sırasıyla; Eflani, Kastamonu ve Sinop'tur.
50px Osmanoğulları Beyliği 1299-1922 Kayı Boy Beyliği olarak Türkiye Anadolu Selçuklu Devleti'ne bağlı, 1299'da istiklaline kavuştu.
Germiyanoğulları Beyliği 1300-1423
Hamitoğulları Beyliği 1301-1423
Saruhanoğulları 1302-1410
Tacettinoğulları Beyliği 1303-1415
50px Aydınoğulları 1308-1426
50px Tekeoğulları 1321-1390
50px Ramazanoğulları 1325-1608
Eretna Beyliği 1335-1381
Dulkadiroğulları 1339-1521
Kadı Burhaneddin Ahmed Devleti 1381-1398

-- Eski dönemlerde kullanılan Osmanlı bayrakları sırasıyla:
50px|Kayıhan --> 50px|1299-1453 --> 50px|1453-1844 --> 50px|1517-1844 --> 50px|Osmanlı

Azerbaycan hanlıkları[redaktə | mənbəni redaktə et]

Bayrak Devlet Tarih Notlar
Marağa Hanlığı 1610 - 1925
Kuba Hanlığı 1726 - 1806
50px Bakü Hanlığı 1735 - 1806
50px Şeki Hanlığı 1743 - 1826
Tebriz Hanlığı 1747 - 1802
Gence Hanlığı 1747 - 1804 Ziyadoğulları Hanedanı'nı kuran Kaçarlar'dan II. Şahverdi Han Gence’nin ilk hanı
Cavad Hanlığı 1747 - 1805
Derbent Hanlığı 1747 - 1806
Erdebil Hanlığı 1747 - 1808
Halhal Hanlığı 1747 - 1809
Zencan Hanlığı 1747 - 1810
50px Şirvan Hanlığı 1747 - 1820
Karabağ Hanlığı 1747 - 1822
50px Revan Hanlığı 1747 - 1828
Karadağ Hanlığı 1747 - 1828
50px Nahçıvan Hanlığı 1747 - 1828 50px Kangarlı Hanedanı
Merend Hanlığı 1747 - 1828
Urmiye Hanlığı 1747 - 1865
Maku Hanlığı 1747 - 1922

Müstəqil və Muxtar Türk dövlətləri[redaktə | mənbəni redaktə et]

Müstəqil
dövlətlər
Ərazi
km²-lə
Əhali
Siyahıyaalınma tarixi Əhalinin sayı Cari hesablamalar tarixi Əhalinin sayı
Türkiyə 785 347[3] 22 oktyabr, 2000-ci il 67 803 927[3] 31 dekabr, 2013-cü il[4] 76 667 864[4]
Özbəkistan 448 900[5] 12 yanvar, 1989-cu il 19 810 077[6] 1 yanvar, 2014-cü il[7] 30 492 800[7]
Qazaxıstan 2 724 902[8] 24-25 fevral, 2009-cu il 16 009 597 1 yanvar, 2014-cü il[9] 17 165 239[9]
Azərbaycan 86 600[10] 13-22 aprel, 2009-cu il 8 922 447[11] 1 yanvar, 2014-cü il[12] 9 477 100[12]
Qırğızıstan 199 951[13] 24 mart-2 aprel, 2009-cu il[14] 5 362 793[15] 1 yanvar, 2014-cü il[15] 5 776 570[15]
Türkmənistan 491 210[16] 10-21 yanvar, 1995-ci il[17] 4 437 570[17] 1 iyul, 2013-cü il[18] 5 240 000[18]
Toplam 4 736 910 12.01.1989 – 13.04.2009 122 346 411 + 01.07.2013 – 01.01.2014 144 819 573 +
De-fakto müstəqil
dövlətlər
Ərazi
km²-lə
Əhali
Siyahıyaalınma tarixi Əhalinin sayı Cari hesablamalar tarixi Əhalinin sayı
Şimali Kipr Türk Respublikası 3 241.7 4 dekabr, 2011-ci il[19] 294 396[19][20][21] 1 yanvar, 2014-cü il 294 396 +
Dövlətlərin sübyektləri,
muxtariyyətlər
Ərazi
km²-lə
Əhali
Siyahıyaalınma tarixi Əhalinin sayı Cari hesablamalar tarixi Əhalinin sayı
Sintszyan-Uyğur Muxtar Rayonu 1 664 897.17[22][23] 1-10 noyabr, 2010-cu il[24][25] 21 815 815[26] 31 dekabr, 2012-ci il[27][28] 22 327 800[22][27][28]
Başqırdıstan 142 947 14-25 oktyabr, 2010-cu il 4 072 292 1 yanvar, 2014-cü il 4 069 698
Tatarıstan 67 847 14-25 oktyabr, 2010-cu il 3 786 488 1 yanvar, 2014-cü il 3 838 230
İli-Qazax Muxtar dairəsi 278 851.95 1-10 noyabr, 2010-cu il 2 482 592 31 dekabr, 2012-ci il 2 482 592 +
Kırım Muxtar Respublikası[q 1] 26 081 5 dekabr, 2001-ci il 2 024 056 1 yanvar, 2014-cü il 1 958 504[29]
Qaraqalpaqıstan 166 591[30] 12-19 yanvar, 1989-cu il 1 215 448[31] 1 yanvar, 2014-cü il[7] 1 736 500[7][30]
Çuvaşıstan 18 343 14-25 oktyabr, 2010-cu il 1 251 619 1 yanvar, 2014-cü il 1 239 984
Saxa 3 083 523 14-25 oktyabr, 2010-cu il 958 528 1 yanvar, 2014-cü il 954 803
Kabarda-Balkariya 12 470 14-25 oktyabr, 2010-cu il 859 939 1 yanvar, 2014-cü il 858 397
Xakasiya 61 569 14-25 oktyabr, 2010-cu il 532 403 1 yanvar, 2014-cü il 534 079
Qızılsu-Qırğız Muxtar dairəsi 72 468.08 1-10 noyabr, 2010-cu il 525 570 31 dekabr, 2012-ci il 525 570 +
Qaraçay-Çərkəz 14 277 14-25 oktyabr, 2010-cu il 477 859 1 yanvar, 2014-cü il 469 837
Naxçıvan Muxtar Respublikası 5 502.75[32] 13-22 aprel, 2009-cu il 398 323[33] 1 yanvar, 2014-cü il[33] 435 367[33]
Tuva 168 604 14-25 oktyabr, 2010-cu il 307 930 1 yanvar, 2014-cü il 311 761
Altay Respublikası 92 903 14-25 oktyabr, 2010-cu il 206 168 1 yanvar, 2014-cü il 211 645
Qaqauziya 1 848.46[34] 5-12 oktyabr, 2004-cü il 155 646 1 yanvar, 2014[35] 161 897[35]
Syunhua-Salar Muxtar Qəzası 1 716.82 1-10 noyabr, 2010-cu il 123 814 31 dekabr, 2012-ci il 123 814 +[q 2]
Taymır Dolqan-Nenes rayonu 879 900 14-25 oktyabr, 2010-cu il 34 432 1 yanvar, 2014-cü il 33 861[36]
Toplam 6 409 020.2[q 3] 12.01.1989 – 01.11.2010 38 096 946[q 4] 31.12.2012 – 01.01.2014 39 266 177 +[q 5]

Qeydlər[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. 16-21 mart, 2014-cü ildən faktiki olaraq Rusiya Federasiyasının tərkibindədir və "Kırım Respublikası" adlanır.
  2. Syunhua-Salar Muxtar Qəzası Sinhay əyalətinin Haydun dairəsinə daxildir. Sinhay əyalətinin əhalisi 1-10 noyabr 2010-cu il siyahıyaalınması zamanı 5626722 nəfər təşkil etmiş, həmin tarixdən sonra isə artmağa davam edərək 31 dekabr 2012-ci il tarixində təxminən 5731700 nəfər təşkil etmişdir (1.87% artmışdır). Bu səbəbdən ehtimal etmək münkündür ki, 31 dekabr 2012-ci il tarixinə Syunhua-Salar Muxtar Qəzası əhalisi son siyahıyaalınma tarixindəki sayından çox olmuşdur.
  3. Qeyd: İli-Qazax Muxtar Dairəsi və Qızılsu-Qırğız Muxtar Dairəsi ərazisi Sintszyan-Uyğur Muxtar Rayonu ərazisi tərkibində hesablanılmaqla.
  4. Qeyd: İli-Qazax Muxtar Dairəsi və Qızılsu-Qırğız Muxtar Dairəsi əhalisi Sintszyan-Uyğur Muxtar Rayonu əhalisi tərkibində hesablanılmaqla.
  5. Qeyd: İli-Qazax Muxtar Dairəsi və Qızılsu-Qırğız Muxtar Dairəsi əhalisi Sintszyan-Uyğur Muxtar Rayonu əhalisi tərkibində hesablanılmaqla.

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Holt, P.M.; Lambton, Ann K.S.; Lewis, Bernard, eds. (1978). The Cambridge History of Islam. 1A. Cambridge University Press.
  2. Bosworth, C.E.; Savory, Roger; Issawi, Charles; Udovitch, A.L., eds. (1989). The Islamic World: From Classical to Modern Times (Essays in Honor of Bernard Lewis). Darwin Press.
  3. 1 2 Türkiye İstatistik Kurumu Arxivləşdirilib 2011-01-26 at the Wayback Machine: İstatistiklerle Türkiye, 2012 Arxivləşdirilib 2009-11-13 at the Wayback Machine/İstatistiklerle Türkiye, 2012 Arxivləşdirilib 2015-05-10 at the Wayback Machine
  4. 1 2 Türkiye İstatistik Kurumu Arxivləşdirilib 2011-01-26 at the Wayback Machine: Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi Sonuçları, 2013 Arxivləşdirilib 2012-07-19 at the Wayback Machine
  5. Государственный комитет Республики Узбекистан по статистике: Сведения о Республике Узбекистан Arxivləşdirilib 2011-02-06 at the Wayback Machine
  6. Демоскоп Weekly (еженедельная демографическая газета. Электронная версия): Всесоюзная перепись населения 1989 года.: Национальный состав населения по республикам СССР :Узбекская ССР--Источник: Рабочий архив Госкостата России.Таблица 9с. Распределение населения по национальности и родному языку.
  7. 1 2 3 4 O`zbekiston Respublikasi Davlat statistika qo`mitasi Arxivləşdirilib 2014-04-02 at the Wayback Machine: Demografik ma`lumotlar Arxivləşdirilib 2014-12-13 at the Wayback Machine: Doimiy aholi soni (1991-2014) Arxivləşdirilib 2014-05-25 at the Wayback Machine — yoxlanılıb: 14.12.2014
  8. Информационно-правовая система нормативных правовых актов Республики Казахстан: О внесении изменения в постановление Правительства Республики Казахстан от 1 марта 2011 года № 208 "О Стратегическом плане Агентства Республики Казахстан по управлению земельными ресурсами на 2011 - 2015 годы" (Утративший силу)
  9. 1 2 Қазақстан Республикасы Статистика агенттігі: 2013 жыл басынан 2014 жылдың 1 қаңтарына дейінгі Қазақстан Республикасы халық санының өзгеруі туралы
  10. Azərbaycan Respublikası Dövlət Statistika Komitəsi: Statistik nəşrlər: Azərbaycan rəqəmlərdə: Ümumi məlumat: Coğrafi məlumatlar Arxivləşdirilib 2013-08-12 at the Wayback Machine — yoxlanılıb: 8.11.2014
  11. page 59
  12. 1 2 Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Azərbaycanda demoqrafik vəziyyət — xəbərin yayınlanma tarixi: 13.02.2014
  13. Пражский процесс[ölü keçid]: Кыргызстан: Расширенный миграционный профиль. 2010. Построение Миграционных партнерств (ПМП). Содержание—Общая информация о стране—стр. 6
  14. Национальный статистический комитет Кыргызской Республики: Государственное мероприятие - перепись населения и жилищного фонда в Кыргызской Республике 2009 года.
  15. 1 2 3 Национальный статистический комитет Кыргызской Республики: 5.01.00.03 Национальный состав населения Arxivləşdirilib 2013-11-13 at the Wayback Machine
  16. Государственный комитет Туркменистана по статистике: О Туркменистане Arxivləşdirilib 2012-01-07 at the Wayback Machine
  17. 1 2 Asgabat.net-городской социально-информационный портал: Итоги всеобщей переписи населения Туркменистана по национальному составу в 1995 году. Arxivləşdirilib 2016-03-10 at the Wayback Machine
  18. 1 2 Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İqtisadi və Sosial məsələlər üzrə şöbəsinin 1 iyul, 2013-cü il tarixinə olan qiymətləndirməsinə əsasən. İstinad olaraq bax: (Population, Development and the Environment 2013. United Nations. Department of Economic and Social Affairs. Population Division)
  19. 1 2 2011 Nüfus Ve Konut Sayımı'nın İkinci Aşaması Sonuçları Açıklandı — yoxlanılıb: 8.11.2014
  20. 378 Gün Sonra Açıklanan Nüfus Sayımı Sonuçları — yoxlanılıb: 8.11.2014
  21. KKTC Devlet Planlama Örgütü: KKTC Nüfus Sayımı, 2011 (Kesin Sonuçlar-İkinci Aşama) Arxivləşdirilib 2013-11-06 at the Wayback Machine — yoxlanılıb: 8.11.2014
  22. 1 2 新疆 — 中国政府网  (çin.) — yoxlanılıb: 07.11.2014
  23. China administrative divisions by area – Paul and Bernice Noll Website Arxivləşdirilib 2015-03-12 at the Wayback Machine  (ing.) — yoxlanılıb: 14.11.2014
  24. Experiences from China’s Sixth National Population Census (rəsmi mənbə) — yoxlanılıb: 14.12.2014
  25. The Vital Statistics System in China. Wu Jie. Department of Population and Employment National Bureau of Statistics of China. United Nations Expert Group Meeting on International Standards for Civil Registration and Vital Statistics Systems. 27 – 30 June 2011, New York.
  26. 中华人民共和国国家统计局: 1-6 各地区分性别、民族的人口  (çin.) — yoxlanılıb: 09.11.2014
  27. 1 2 National Bureau of Statistics of People's Republic of China: China Statistical Yearbook 2013: 3-5 Population at Year-end by Region (xls.)  (ing.) — yoxlanılıb: 10.11.2014
  28. 1 2 National Bureau of Statistics of People's Republic of China: China Statistical Yearbook 2013: 3-7 Total Population by Urban and Rural Residence and Birth Rate, Death Rate, Natural Growth Rate by Region (2012) (xls.)  (ing.) — yoxlanılıb: 10.11.2014
  29. "Крымстат: Численность населения на 1 января 2014 года и средняя численность за 2013 год". 2014-10-06 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2014-12-13.
  30. 1 2 Qaraqalpaqstan Respublikasi' Ministrler Ken'esi: Qaraqalpaqstan Respublikasi’ (pdf) — yoxlanılıb: 14.12.2014
  31. Демоскоп Weekly (еженедельная демографическая газета. Электронная версия): Всесоюзная перепись населения 1989 г. Численность населения союзных республик СССР и их территориальных единиц по полу. Источник: Всесоюзная перепись населения 1989 года. ТОМ 1. Часть 1. Таблица 3. Численность наличного населения союзных и автономных республик, автономных областей и округов, краев, областей, районов, городских поселений и сел-райцентров.
  32. Naxçıvan Muxtar Respublikası Dövlət Statistika Komitəsi: Demoqrafiya: 1 yanvar 2014-cü il tarixə Naxçıvan Muxtar Respublikasının ərazisi, əhalisinin sayı, sıxlığı və inzibati ərazi bölgüsü — yoxlanılıb: 14.12.2014
  33. 1 2 3 Azərbaycan Respublikası Dövlət Statistika Komitəsi: Naxçıvan İqtisadi Rayonu əhalisi (yenilənmə: 1 yanvar, 2014-cü il) — yoxlanılıb: 14.12.2014
  34. Biroul Naţional de Statistică al Republicii Moldova: Populaţia Republicii Moldova pe vîrste şi sexe, în profil teritorial la 1 ian. 2010, pagină 12 — yoxlanılıb: 14.12.2014
  35. 1 2 Biroul Naţional de Statistică al Republicii Moldova: 2.1.5. Populatia stabila pe sexe, profil teritorial, la 1 ianuarie 2014 — yoxlanılıb: 14.12.2014
  36. Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2014 года. Проверено 2 августа 2014. Архивировано из первоисточника 2 августа 2014

Xarici keçidlər[redaktə | mənbəni redaktə et]