Horadiz

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Yaşayış məntəqəsi
Picto infobox map.png
Horadiz
Gerb
Gerb

39°26′52″N 47°20′11″E / 39.44778°N 47.33639°E / 39.44778; 47.33639Koordinatlar: 39°26′52″N 47°20′11″E / 39.44778°N 47.33639°E / 39.44778; 47.33639


Ölkə Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycan
Hündürlüyü160 metr
Saat qurşağıUTC+04:00
Xəritə
Horadiz — yerləşdiyi ərazi Azərbaycan
Horadiz
Vikidatada redaktə et: Vikidatada redaktə et

HoradizAzərbaycanın Füzuli rayonunda şəhər. 1993-cü ildə erməni silahlı qüvvələrinin işğalına məruz qalıb. Azərbaycan Milli Ordusunun 1994-cü ildə keçirdiyi Horadiz əməliyyatı zamanı işğaldan azad edilib.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Horadiz yaşayış məntəqəsi XIX əsrin sonunda Şuşa qəzasının tərkibinə daxil olub. Daha sonralar Horadizə şəhər tipli qəsəbə statusu verilib. Qarabağ müharibəsi dövründə qəsəbə ərazisində ağır döyüşlər gedib, qəsəbədəki bir çox evlər dağılıb, təsərrüfata böyük ziyan dəyib. 24 oktyabr 1993-cü ildə Ermənistan ordusu qəsəbəni Füzuli rayonu ilə birlikdə işğal edib. Azərbaycan ordusunun əks-hücumu nəticəsində (bax:Horadiz əməliyyatı) 1994-cü il yanvarın 5-də Horadiz işğaldan azad edilib. Azərbaycan Respublikası prezidentinin 23 oktyabr 2007-ci ildə verdiyi fərmana əsasən Horadizə şəhər statusu verilib. Hal-hazırda Horadiz şəhəri cəbhə xəttində bir neçə kilometr aralıda yerləşir. Şəhərin ərazisində yerləşən Azərbaycan ordusunun bölmələri həm cəbhə xəttini, həm də İranla olan dövlət sərhədini qoruyurlar.

Etimologiyası[redaktə | əsas redaktə]

Arxiv sənədində Yuxari Qarabagın Dizaq nahiyəsində Horadis kimi qeyd olunmuşdur. “Qoradüz“ adının danışıqda təhrifidir. Türk dillərində kora, qora, qura, monqolca xürz “yarım oturaq həyat tərzi keçirən maldarların qışlaq yerində müvəqqəti evləri və təsərrüfat "gecələr malqara salqmaş üçün hasırlanmış yer" və düz ( düzən yer) sözlərindən ibarətdir. Cənubi Qafqazın türk toponimiyasında kora (qora) sözü sonralar “kara“ və “qara“ formalarında bir sıra dərə, təpə və düzən adlarında əksini tapmışdır. XVII əsrdə Naxçıvanda Kürədiz. Şamaxı rayonunda Horadil ( kora, qora və ərəb dilində tel “təpə“ sözlərindən) dağ adında və Abşeronda Goradil (kora, qora və ərəbcə tel “təpə“ sözlərindən) kənd adları mənaca eynidir.[1]

Mədəniyyəti[redaktə | əsas redaktə]

Horadizdə XIX əsrdə tikilmiş məscid yerləşir.

İqtisadiyyatı[redaktə | əsas redaktə]

Şəhərdə son illər bir çox obyektlər tikilmişdir. Bunlara xəstəxana, Olimpiya mərkəzi, muzey, Muğam mərkəzi və elektrik stansiyası daxildir.


Xarici keçid[redaktə | əsas redaktə]

https://myfuzuli.wordpress

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. B.Budaqov, Q.Qeybullayev Yuxarı Qarabağın Toponimləri Bakı,2005