Abxaziya

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Abxaziya Respublikası
Аҧсны Аҳәынҭқарра / Apsni Ahintkarra
Abxaziya bayrağı Abxaziya gerbi
Bayrağı Gerbi
Şüar: Aiaaira
Himn:
Abxaziya – xəritədə yeri
Paytaxt Suxumi
Böyük şəhərlər Suxumi
Rəsmi dil Abxazca
Etnik qruplar Abxazlar, Ruslar, Gürcülər
Prezident Alexander Ankvab
Baş nazir Sergey Şamba
Müstəqillik  
Rusiya tərəfindən tanınması. 26 avqust 2008 
Ərazi
• Ümumi

8.432 km²
Əhali
• Təxmini sayı (2003)
Əhali sıxlığı

216.000 nəfər
{{{əhali_sıxlığı }}} nəfər/km²
Abkhazia

Abxaziya (abxazca: Аҧсны Apsnı; gürcücə: აფხაზეთი Apxazeti) - Gürcüstanın şimal-qərbində yerləşən separatçı bölgə. 1992-ci ildən etibarən gürcü-abxaz münaqişəsi nəticəsində Gürcüstanın nəzarətindən çıxmışdır. Abxaziya Rusiya, Nikaraqua, Venesuela, NauruVanuatu istisna olmaqla, bütün başqa dünya dövlətləri tərəfindən Gürcüstanın əyaləti kimi tanınır. Abxaziyanın və Cənubi Osetiyanın əraziləri Gürcüstan hökuməti tərəfindən nəzarət edilmir və onlar tərəfindən, həmçinin ABŞ prezidentinin administrasiyası və Avropa komissiyası tərəfindən Rusiya tərəfindən işğal edilmiş Gürcüstanın əraziləri kimi qiymətləndirilir. Şimalda Rusiya ilə (Krasnodar vilayətiQaraçay-Çərkəz respublikası ilə) cənub-şərqdə və cənubda Gürcüstanın regionları olan SameqreloZemo-Svaneti ilə həmsərhəddir.

Tarixi[redaktə]

Arxeoloji tapıntılar Abxaziyanın ərazisində hələ paleolit dövründə insanın olmasına şahidlik edir. Artıq e.ə IV minillikdə Abxaziyada həm əkinçilik və maldarlıq, həm də toxuculuq, keramika istehsalı, daşın, misin və tuncun emalı inkişaf etmişdi. E.ə I minillikdə Abxaziyanın ərazisində sinfi cəmiyyətin əlamətləri meydana çıxmağa başladı, bu dövrdə Qara dənizin şərq sahillərində ilk şəhər tipli məntəqələrin yarandığı ehtimal olunur. E.ə I minilliyin ikinci yarısında müasir Abxaziyanın ərazisinə yunanlar məskən saldılar. Onlar sahil zonalarında şəhərlər salmağa başladılar. İndiki Suxumi şəhərinin olduğu yerdə Diskourada, Oçamçiranın indiki yerində Qienos, Piçundanın indiki yerində isə Pitiunt şəhərləri salındı. Qədim yunanlar tərəfindən bu ərazi Qenioxiya kimi adlandırılmağa başlandı. Strabon özünün məşhur "Tarix" əsərində də Abxaziya ərazisi və orada yaşayan xalqlar barədə yazmışdı. Müasir Abxaziyanın ərazisində yunan koloniyalarının çiçəklənməsi ellinistik dövrə, e.ə III-I əsrlərə təsadüf edirdi. Həmin dövrdə Diskouradada gəmiqayırma tərsanəsi fəaliyyət göstərirdi, burada pul sikkələri kəsilirdi.

Coğrafiyası və iqlimi[redaktə]

Əhalisi[redaktə]

Müstəqilliyini tanımış ölkələr[redaktə]

Əhali[redaktə]

İl Cəmi Gürcülər (etnik Meqrellər) Abxazlar Ruslar Ermənilər Yunanlar
1886 68.773 34.806 28.320 1.216 1.090 2.140
1926 201.016 67.494 55.918 12.553 25.677 14.045
1939 311.885 91.967 56.197 60.201 49.705 34.621
1959 404.738 158.221 61.193 86.715 64.425 9.101
1970 486.959 199.596 77.276 92.889 74.850 13.114
1979 486.082 213.322 83.087 79.730 73.350 13.642
1989 525.061 239.872 93.267 74.913 76.541 14.664
2003 (təxminən) 215.972 45.953 94.606 23.420 44.870 1.486

İstinadlar[redaktə]


Bu məqalənin azərbaycan dili əlifbasının ərəb qrafikası ilə qarşılığı vardır. Bax: آبخازی یا